De Toca Builders blijven bouwen | meetkunde

Er zijn van die apps die kinderen met tussenpozen steeds opnieuw spelen. Zoals Lego af en toe opgeborgen wordt in de kast, om er daarna weer volop mee aan de slag te gaan. Toca Builders is zo’n app. Kinderen blijven bouwen met de personages. Deze app blijft boeiend om te spelen. Sinds een paar weken is hij verkrijgbaar in vier winkels: de AppStore, Google play, kindle fire én de Windows Store. Om dat te vieren, volgt hieronder een uitgebreide recensie van Ronald Keijzer.

Overzicht app

150302 Logo Toca BuildersDe app Toca Builders biedt kinderen de mogelijkheid om met blokken in verschillende kleuren bouwwerken te maken. Dit doen ze door speelfiguren te kiezen, die een specifieke taak hebben, zoals bouwen, verven of slopen. De speelfiguren zijn te verplaatsen (door sprongen vooruit te maken) en te draaien, zodat op geheel zelf gekozen plekken gebouwd kan worden. Dit zoeken naar geschikte plekken wordt onder meer vergemakkelijkt omdat het beeld makkelijk gedraaid kan worden.

Kinderen hebben alle vrijheid bij het bouwen. Ze kunnen telkens van kleur wisselen, kunnen blokken op willekeurige plekken neerzetten (maar niet op een speelfiguur).

De app biedt de mogelijkheid om meerdere scenes te bouwen. Via de [+]-knop op het startscherm, kan een nieuwe scene gebouwd worden. Een dergelijke nieuwe scene is leeg of al gevuld. In iedere scene die zo nieuw gemaakt wordt, zijn alle figuren beschikbaar.

Een camera-tool stelt kinderen in staat om een eenmaal gecreëerde scene te fotograferen. Op deze manier kan dat wat gemaakt is gedeeld worden met anderen.

De app kent ook een pagina voor ouders. Daar stellen de makers zich voor en worden de mogelijkheden van de app aangegeven, in detail en ook in globale zin: ‘The Builders are at your command: build, paint, tear down and PLAY’. Op deze pagina, die moeilijk bereikbaar is gemaakt voor kinderen, worden ook de speelfiguren voorgesteld en hun functie.

Enkele spelfiguren nader beschouwd

Wanneer leerlingen aan het bouwen zijn, staat onder in beeld een pictogram met het gezicht van een speelfiguur. Door dit pictogram aan te raken, verschijnen pictogrammen van de zes speelfiguren. Die kunnen door aanraken geselecteerd worden. Een van de spelfiguren is Connie the Crane. Deze spelfiguur is een hijskraan, dat blokken oppakt en ze (elders of op dezelfde plek) neerzet. Vex the Jumper bouwt ook. Hij doet dat door op z’n plek te springen. Blox the Hamer slaat met z’n hamer blokken kapot; hij sloopt delen van bouwwerken. Verder verft Cooper the Ball de grond met een vooraf ingestelde kleur, die tijdens het verven makkelijk aangepast kan worden.

De speelfiguren worden op verschillende manieren aangestuurd:

  • door met een bal rechtsonder in beeld te bewegen;
  • door richting te kiezen en een springknop aan te raken.

Kritische kanttekeningen

In vrijwel alle kleuterklassen is er een zgn. bouwhoek. Daar liggen echte blokken, waarmee de kinderen van alles bouwen en waarmee ze experimenteren bij dit bouwen. Kleuters gaan zo bijvoorbeeld na hoe hoog je een blokkentoren kan bouwen, voor die omvalt en ze bouwen met blokken een tafel, stoel, bed en kast. Dit bouwen laat zich uiteraard niet vervangen door een app zoals hier beschreven. Bij het verkennen van de ruimte zijn ruimtelijke ervaringen nodig. Je leert pas goed hoe een blok eruit ziet, wanneer je het werkelijk met twee handen kunt vastpakken en je voelt dat de ribben bij een kubus rechte hoeken tussen de zijvlakken vormen, dat je een kubus recht moet neerzetten als je wilt voorkomen dat hij omvalt, enzovoorts.

Het verkennen van de ruimte, zeker als die in een wereld met blokken gebeurt, maakt dat kinderen meetkundig gaan redeneren. Bijvoorbeeld: als een blok achter een stapel blokken ligt, kun je hem niet zien – tenzij je over de stapel heen kunt kijken. Dergelijke redeneringen kennen in enkele gevallen een analogon in de hier besproken app. Dat maakt de app zeker geschikt om aan kinderen te geven die al redelijk wat ervaring hebben opgedaan met het bouwen met echte blokken.

Ruimtelijk redeneren heeft daarbij te maken met het ontwikkelen van een taal voor de meetkunde. Een dergelijke taal verwerven kinderen het best, wanneer ze die actief gebruiken om situaties te beschrijven. Het zou daarom mooi zijn als kinderen in tweetallen met deze app werken aan een gezamenlijk bouwwerk. In dat geval komt het vertellen over het bouwwerk en het expliciteren en onderbouwen van daarbij gemaakte keuzen natuurlijk op gang. Nadeel is echter dat een iPad zich minder leent om in tweetallen aan te werken.

Overigens zijn kanttekeningen over de bediening van de app ook op z’n plaats. De app gaat over bouwen. Dit bouwen wordt feitelijk gedaan door fantasiefiguren die worden aangestuurd. Daarmee vergroot de bediening de afstand tussen werkelijk bouwen en het bouwen binnen deze app. Immers, bijvoorbeeld het maken van een stapel blokken gebeurt niet door de blokken ‘handmatig’ op elkaar te leggen, maar door (bijvoorbeeld) Connie the Crane enkele keren een blok te laten ophijsen en weer te laten neerleggen.

Verder is het schakelen tussen de figuren wat ingewikkeld.

Aantrekkelijkheid voor kinderen

Dat neemt niet weg dat deze figuurtjes ook een meerwaarde vormen. Ze zijn voor kinderen aantrekkelijk en de werking ligt voor de hand. En als de kinderen niet meteen zien wat een figuurtje kan, biedt het beeldscherm aanwijzingen hoe het bediend kan worden.

Overigens vergroot de vrijwel volledige vrijheid in het bouwen ook de aantrekkelijkheid voor kinderen.

Slotsom

De app Toca Builders is een aantrekkelijke app die kinderen de vrijheid geeft te bouwen. Het is evenwel geen vervanging voor concrete ervaringen van kinderen met het bouwen. Als kinderen met de app aan de slag gaan, is het goed om dit in tweetallen te laten doen. Dan kan de app bijdragen aan de ontwikkeling van de wiskundetaal.

Bekijk ook de instructiefilm over het bouwen van een brug in Toca Builders:

Toca Builders is sinds 23 februari 2015 ook verkrijgbaar in de Windows Store.
Daarnaast is deze app verkrijgbaar in de AppStore, Google play en kindle fire.

Bovenstaande recensie is geschreven door Ronald Keijzer en voor het eerst gepubliceerd in september 2013 op dit blog.

De tafels van 1 tot en met 20 leren | Tafelkluis

In de Appstore staan veel apps waarmee leerlingen de tafels kunnen oefenen. Deze zijn populair, want ze zijn vaak een stuk leuker dan droog rijtjes op papier oefenen, maar bij veel keuze is het vaak lastig kiezen. Welke app steekt boven de anderen uit en mag zich een topapp noemen? In deze review bespreken we – Jasper Bloemsma en Martine den Engelsen – één van deze apps, namelijk Tafelkluis. Na een beschrijving van deze app, laten we zien wanneer in de leerlijn deze app ingezet kan worden. We sluiten af met een conclusie.

Beschrijving van Tafelkluis

140618 Logo TafelkluisWe zijn benieuwd naar deze app, omdat de makers het “De leukste game om tafels te oefenen” noemen.

Tafelkluis bestaat uit een volledige (tafels van 1 t/m 20 voor €1,79) en een gratis versie (tafel van 1 en 2).

Als je de app opent kun je eerst een speler toevoegen, de kinderen kunnen naam en leeftijd invullen en een foto toevoegen van zichzelf of een plaatje kiezen (zie afbeelding 1). De resultaten van die speler worden dan keurig bijgehouden door de app. Zo kun je als leerkracht een vinger aan de pols houden. In totaal kunnen er zeven spelers toegevoegd worden en natuurlijk kunnen er ook spelers verwijderd worden. De resultaten verdwijnen dan ook.

Als de speler is aangemaakt kan het spel beginnen. De speler kiest één of meerdere tafels om te oefenen en drukt op de startknop. De speler komt dan in de kluis waar de antwoorden al staan afgebeeld. De sommen komen als dynamietstaven naar beneden zweven en dan is het de bedoeling dat de speler op het juiste antwoord klikt voordat de dynamietstaaf beneden is (zie afbeelding 2). De snelheid van antwoorden is ook van belang, want de staaf verandert halverwege van groen naar oranje en rood. Geef je het goede antwoord dan verplaatst de dynamietstaaf zich naar het gegeven antwoord. Er zijn meer punten te verdienen als het antwoord sneller gegeven wordt. Als je niet op tijd het goede antwoord geeft dan verlies je één van de sleutels en bij drie verloren sleutels is het ‘game over’.

Wil je slechts één tafel oefenen dan duurt een spelletje minder lang, bij het spelen van meerdere tafels tegelijk wordt het moeilijker. Je kunt meer punten verzamelen en voor meerdere tafels het groene licht krijgen in je tafeloverzicht (zie afbeelding ). Om het licht op groen te krijgen moeten alle sommen snel en goed beantwoord worden, want bij één antwoord te lang wachten, verandert het licht al in oranje of rood.

Tafelkluis afbeeldingen

Tafelkluis inzetten binnen de leerlijn vermenigvuldigen

Het leren van de tafels van vermenigvuldigen is onderdeel van kerndoel 27:

“De leerlingen leren de basisbewerkingen met gehele getallen in elk geval tot 100 snel uit het hoofd uitvoeren, waarbij optellen en aftrekken tot 20 en de tafels van buiten gekend zijn.”

De leerlijn kan als volgt worden samengevat:

  1. Begripsvorming van wat is ‘keer’, aan de hand van concrete situaties (bijvoorbeeld het klaslokaal, het schoolplein of de supermarkt), waarbij de hoeveelheden zijn gestructureerd in rijen, groepjes, volgens een vast patroon. Vanuit het herhaalde optellen, het rekenen verkorten naar een (eerst nog eenvoudige) vermenigvuldiging.
  2. Gebruik maken van handige strategieën zoals verwisselen, één keer meer, één keer minder, verdubbelen en halveren. Daarbij gebruik maken van ondersteunende modellen (rechthoek-, roostermodel of getallenlijn), contexten en tabellen.
  3. Een start maken met het automatiseren en memoriseren van vermenigvuldigingen van de tafels van 1 tot en met 10. Daarbij een tafelnetwerk ontwikkelen, waarbij genoemde strategieën ook weer ingezet worden.
  4. Genoemde strategieën en het splitsen toepassen bij moeilijker vermenigvuldigingen, ook in nieuwe contexten en complexere opgaven. Het tafelnetwerk steeds meer uitbreiden en bestaande kennis onderhouden, ook in de hogere groepen.

De app Tafelkluis is het beste in te zetten vanaf punt drie, omdat er in deze app wordt gewerkt aan het oefenen van de tafels, steeds sneller de goede antwoorden kunnen geven, met als doel tafelkennis te automatiseren en memoriseren. Dit geldt voor heel veel tafelapps, waarbij iedere app een eigen context, weergave, beloningssysteem en meer biedt.

Conclusie

Tafelkluis is een leuke app om de tafels te oefenen en meer snelheid te ontwikkelen in het geven van de juiste antwoorden. Goed te gebruiken als automatiseringsoefening dus. Verder is het mooi dat ook de tafels boven de tien geoefend kunnen worden. Zo is er voor de goede rekenaars of kinderen uit hogere groepen ook voldoende uitdaging.

Tegelijk is tafelkuis niet echt “De leukste game om de tafels te oefenen”. Welke tafel je ook kiest, één of meerdere tafels tegelijk speelt, de app blijft steeds hetzelfde. De achtergrond of werkwijze verandert nooit en dit verveelt toch wel een beetje. De kinderen kunnen punten winnen, maar er vervolgens niets mee doen. Het zou voor hen een stuk leuker zijn als de spelers items kunnen kopen van de gewonnen punten. De geluiden en animaties zijn tot een minimum beperkt en dat is voor snel afgeleide leerlingen erg fijn, maar iets meer had wat ons betreft wel gemogen.

In het land van de tafelapps is tafelkluis zeker geen slechte keuze, maar de zoektocht naar de leukste en/of beste is nog niet beëindigd.

Tot slot

We hebben in dit artikel Tafelkluis als voorbeeld uitgewerkt. Voor meer tafelapps verwijzen we naar eerder geschreven reviews:

Motion Math Wings, tafels en schatten

Top 5 rekenapps voor begripsvorming tafels

+ – x oefenen: van HomeworkSuperstar naar Tafelsoefenen.nu

 

Bovenstaand artikel is geschreven en gepubliceerd door Jasper Bloemsma en Martine den Engelsen. Jasper is groepsleerkracht van groep 6, ICT- en bovenbouwcoördinator basisonderwijs. Martine werkt als eigenaar van Credutien als onderwijskundig rekenspecialist en lerarenopleider.

Operation Math | spannende app om basisvaardigheden rekenen te automatiseren

Vooraf

Spinlight Studio is een bedrijf dat zich heeft toegelegd op het maken van educatieve spelletjes. Dit Amerikaanse bedrijf heeft een behoorlijke hoeveelheid apps gemaakt. De apps zijn Engelstalig uiteraard en dit kan een drempel opwerpen bij het gebruik. In deze review bespreekt Jasper Bloemsma één van deze apps, namelijk: Operation Math. Deze app is ook verkrijgbaar in de Google Play store.

Inleiding

Operation Math is bedoeld voor 9 t/m 11 jarigen, maar doordat hij Engelstalig is, is hij voor die leeftijdscategorie niet vanzelfsprekend geschikt. Het taalgebruik in de app is niet eenvoudig maar omdat de leerlingen wel vaker Engelstalige games spelen, zal het spelen van het spel niet echt een probleem opleveren. Een introductie van de leerkracht is wel aan te bevelen.

Doel

In het spel Operation Math is de leerling een geheim agent die via allerlei rekenmissies probeert Dr. Odd tegen te houden. De missies bestaan uit het oplossen van sommen. Je kunt kiezen uit optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen. Ook een combinatie van deze vier is mogelijk. Er zijn zeven verschillende categorieën en elke categorie heeft 15 missies. In totaal zijn er dus 105 missies te spelen. De missies lopen op in moeilijkheidsgraad. Elke missie duurt 60 seconden, de leerling moet dus snel antwoorden. Dit gebeurt door de antwoorden in een horloge in te toetsen. De combinatie van hoofdrekensommen en de klok maakt deze app zeer geschikt voor automatiseringsdoeleinden.

Context

Operation math maakt het oplossen van de sommen leuk door het verhaal van de app en omdat het oplossen van missies allerlei items vrij worden gespeeld. De items bestaan uit kledingstukken en speciale spionagehorloges. Ze hebben geen effect op het spelverloop, maar het is een extra motivatie om missies uit te spelen. Naast de missies is er ook een trainingsgedeelte, waar de kinderen moeten proberen zoveel mogelijk sommen achter elkaar goed te beantwoorden. Ook hiermee speel je items vrij en kun je zonder klok sommen oplossen. In het oefengedeelte is ook een ‘tafelkaart’ te vinden en er is ook een antwoordenkaart voor het optellen.

In het begin kunnen drie spelers hun naam invoeren, maar dat moet niet. De resultaten van een speler kunnen ook altijd gewist worden. Zo kunnen meerdere kinderen de app spelen en is de app dus erg geschikt voor gebruik in de klas.

Conclusie

Operation Math is een erg leuke app die zijn geld waard is. De vormgeving is mooi, het verhaal erg leuk en het spelelement maakt het rekenen extra leuk. Naast dit spel er ook een vervolgapp. Operation Math Code Squad vind je ook in iTunes en Google Play.

Bovenstaand blog is eerder verschenen op de blog van Jasper Bloemsma en met zijn toestemming overgenomen.

140204 Operation Math AAL best app

Op de website van Spinlight Studio kunt u zich inschrijven voor hun nieuwsbrief.

Goede feestdagen & alle goeds voor 2014

Beste bloglezers,

Eind 2012 waren er 4,3 miljoen tabletgebruikers en halverwege 2013 zo’n 3 miljoen huishoudens met één of meer tablets. In Nederland worden iedere maand zo’n 100.000 tablets verkocht.

Tablets worden vaak door meerdere personen gebruikt, hoofdzakelijk voor het spelen van spelletjes en het surfen op internet. In mei 2013 waren er meer dan 5 miljard downloads, gemiddeld staan er 83 apps op een iOs-device en in Nederland is 38% daarvan geïnstalleerd op een iPad. Bij het 5 jarig bestaan van de App Store in juli 2013, vielen ongeveer 100.000 apps in de categorie ‘Onderwijs’. Er kwamen in die maand elke dag ruim 250 apps bij.

Met de kerstvakantie voor de deur is het tijd om eens terug te blikken. En bovenstaande cijfers liegen er niet om. De tablet valt niet meer weg te denken uit de drie miljoen huishoudens, maar inmiddels ook niet meer uit de vele scholen die er gebruik van maken. Tegelijk weten we dat het bij computers en tablets niet direct gaat om ‘hoe meer hoe beter’. Lees daarover eens het artikel van Kennisnet (juni 2013). Een citaat hieruit:

Met goed, gericht en gedoseerd gebruik van ict kunnen leerlingen betere prestaties leveren dan zonder ict.

Om goed en gericht gebruik te stimuleren, heb ik een overzicht van 20 rekenapps gemaakt die best goed zijn!

De 20 apps zijn onderverdeeld in vier rekendomeinen: getallen, verhoudingen, meten & meetkunde en verbanden. Daarnaast zijn er vier geselecteerd voor gebruik in het VO. Het gedoseerd gebruik maken van deze 20 apps zal nog een probleem kunnen worden, aangezien een aantal wel erg leuk zijn om te spelen. Maar, met de kerstvakantie voor de deur, is er ook wat meer tijd om (ook zelf!) eens ongedoseerd en met plezier aan het rekenen te zijn.

Een van de apps in het overzicht is van Daren Carstens. Hij deed een geweldige uitspraak in een van de filmpjes op zijn website. Vaak wordt gezegd: “de kinderen zijn aan het rekenen, maar hebben het niet eens door, dat is toch geweldig?” Maar dat wil Carstens dus juist niet bereiken met zijn apps. Hij zegt: “Expliciteer dat je wiskundig bezig bent en dat het nog plezierig is ook en laat zien dat volwassenen het ook geweldig kunnen vinden.” Hij maakt zijn apps vanuit een houding van kind-zijn. Zo mooi! Geniet dus met elkaar van wiskundig bezig zijn.

Hierbij wil ik ook iedereen bedanken die afgelopen jaar een bijdrage heeft geleverd aan dit blog. Met name degenen die als gastbloggers een recensie hebben geschreven: Frits Barth, Fokke Munk, Francien Garssen, Arlette Buter, Nathalie de Weerd en Ronald Keijzer. Het is zeker de moeite waard om hun recensies nog eens te lezen. Daarnaast dank voor de reacties op de berichten, die er op meerdere manieren kwamen en waaruit ook mooie contacten zijn ontstaan. Dit motiveert echt, dank jullie wel!

Ik wens jullie allen hele goede feestdagen, fijne vakantie en een gezond en leerzaam 2014.

Hartelijke groet,

Martine den Engelsen | Credutien

Ps. De app Operation Math van Spinlight Studio is vandaag gratis te downloaden, zowel voor iPad als voor iPhone. Een gezelschapsspel voor vier personen :). En alle apps van deze developer staan nu met 30% korting in Google Play. Aanmelden voor hun december-actie en nieuwsbrief kan via deze website.

Toca Builders | recensie door Ronald Keijzer

Overzicht app

De app Toca Builders biedt kinderen de mogelijkheid om met blokken in verschillende kleuren bouwwerken te maken. Dit doen ze door speelfiguren te kiezen, die een specifieke taak hebben, zoals bouwen, verven of slopen. De speelfiguren zijn te verplaatsen (door sprongen vooruit te maken) en te draaien, zodat op geheel zelf gekozen plekken gebouwd kan worden. Dit zoeken naar geschikte plekken wordt onder meer vergemakkelijkt omdat het beeld makkelijk gedraaid kan worden.

Kinderen hebben alle vrijheid bij het bouwen. Ze kunnen telkens van kleur wisselen, kunnen blokken op willekeurige plekken neerzetten (maar niet op een speelfiguur).

De app biedt de mogelijkheid om meerdere scenes te bouwen. Via de [+]-knop op het startscherm, kan een nieuwe scene gebouwd worden. Een dergelijke nieuwe scene is leeg of al gevuld. In iedere scene die zo nieuw gemaakt wordt, zijn alle figuren beschikbaar.

Een camera-tool stelt kinderen in staat om een eenmaal gecreëerde scene te fotograferen. Op deze manier kan dat wat gemaakt is gedeeld worden met anderen.

De app kent ook een pagina voor ouders. Daar stellen de makers zich voor en worden de mogelijkheden van de app aangegeven, in detail en ook in globale zin: ‘The Builders are at your command: build, paint, tear down and PLAY’. Op deze pagina, die moeilijk bereikbaar is gemaakt voor kinderen, worden ook de speelfiguren voorgesteld en hun functie.

Enkele spelfiguren nader beschouwd

Wanneer leerlingen aan het bouwen zijn, staat onder in beeld een pictogram met het gezicht van een speelfiguur. Door dit pictogram aan te raken, verschijnen pictogrammen van de zes speelfiguren. Die kunnen door aanraken geselecteerd worden. Een van de spelfiguren is Connie the Crane. Deze spelfiguur is een hijskraan, dat blokken oppakt en ze (elders of op dezelfde plek) neerzet. Vex the Jumper bouwt ook. Hij doet dat door op z’n plek te springen. Blox the Hamer slaat met z’n hamer blokken kapot; hij sloopt delen van bouwwerken. Verder verft Cooper the Ball de grond met een vooraf ingestelde kleur, die tijdens het verven makkelijk aangepast kan worden.

De speelfiguren worden op verschillende manieren aangestuurd:

  • door met een bal rechtsonder in beeld te bewegen;
  • door richting te kiezen en een springknop aan te raken.

Kritische kanttekeningen

In vrijwel alle kleuterklassen is er een zgn. bouwhoek. Daar liggen echte blokken, waarmee de kinderen van alles bouwen en waarmee ze experimenteren bij dit bouwen. Kleuters gaan zo bijvoorbeeld na hoe hoog je een blokkentoren kan bouwen, voor die omvalt en ze bouwen met blokken een tafel, stoel, bed en kast. Dit bouwen laat zich uiteraard niet vervangen door een app zoals hier beschreven. Bij het verkennen van de ruimte zijn ruimtelijke ervaringen nodig. Je leert pas goed hoe een blok eruit ziet, wanneer je het werkelijk met twee handen kunt vastpakken en je voelt dat de ribben bij een kubus rechte hoeken tussen de zijvlakken vormen, dat je een kubus recht moet neerzetten als je wilt voorkomen dat hij omvalt, enzovoorts.

Het verkennen van de ruimte, zeker als die in een wereld met blokken gebeurt, maakt dat kinderen meetkundig gaan redeneren. Bijvoorbeeld: als een blok achter een stapel blokken ligt, kun je hem niet zien – tenzij je over de stapel heen kunt kijken. Dergelijke redeneringen kennen in enkele gevallen een analogon in de hier besproken app. Dat maakt de app zeker geschikt om aan kinderen te geven die al redelijk wat ervaring hebben opgedaan met het bouwen met echte blokken.

Ruimtelijk redeneren heeft daarbij te maken met het ontwikkelen van een taal voor de meetkunde. Een dergelijke taal verwerven kinderen het best, wanneer ze die actief gebruiken om situaties te beschrijven. Het zou daarom mooi zijn als kinderen in tweetallen met deze app werken aan een gezamenlijk bouwwerk. In dat geval komt het vertellen over het bouwwerk en het expliciteren en onderbouwen van daarbij gemaakte keuzen natuurlijk op gang. Nadeel is echter dat een iPad zich minder leent om in tweetallen aan te werken.

Overigens zijn kanttekeningen over de bediening van de app ook op z’n plaats. De app gaat over bouwen. Dit bouwen wordt feitelijk gedaan door fantasiefiguren die worden aangestuurd. Daarmee vergroot de bediening de afstand tussen werkelijk bouwen en het bouwen binnen deze app. Immers, bijvoorbeeld het maken van een stapel blokken gebeurt niet door de blokken ‘handmatig’ op elkaar te leggen, maar door (bijvoorbeeld) Connie the Crane enkele keren een blok te laten ophijsen en weer te laten neerleggen.

Verder is het schakelen tussen de figuren wat ingewikkeld.

Aantrekkelijkheid voor kinderen

Dat neemt niet weg dat deze figuurtjes ook een meerwaarde vormen. Ze zijn voor kinderen aantrekkelijk en de werking ligt voor de hand. En als de kinderen niet meteen zien wat een figuurtje kan, biedt het beeldscherm aanwijzingen hoe het bediend kan worden.

Overigens vergroot de vrijwel volledige vrijheid in het bouwen ook de aantrekkelijkheid voor kinderen.

Slotsom

De app Toca Builders is een aantrekkelijke app die kinderen de vrijheid geeft te bouwen. Het is evenwel geen vervanging voor concrete ervaringen van kinderen met het bouwen. Als kinderen met de app aan de slag gaan, is het goed om dit in tweetallen te laten doen. Dan kan de app bijdragen aan de ontwikkeling van de wiskundetaal.

Bekijk ook de instructiefilm over het bouwen van een brug in Toca Builders:

Nathalie de Weerd over ‘Muiswerk RekenApp’

Inleiding
Op dit blog komen ook andere rekenspecialisten als gastbloggers aan het woord. Als groep rekenspecialisten verdiepen wij ons in de kwaliteit en implementatie van bestaande rekenapps in het reken- en wiskundeonderwijs. De vierde gastblogger is Nathalie de Weerd, ervaren lerarenopleider Rekenen-Wiskunde & Didactiek, tot voor kort – samen met mij – hoofdauteur van Got it?! Rekenen bij ThiemeMeulenhoff en sinds deze zomer Projectleider van de wiskundemethode Getal & Ruimte bij Noordhoff Uitgevers BV. Nathalie schrijft hieronder een korte recensie over de rekenapp van Muiswerk Educatief, “ontwikkelaar en uitgever van slimme computerprogramma’s voor het onderwijs”.

Muiswerk RekenApp
Afgelopen voorjaar is ‘RekenApp’ gelanceerd voor zowel iOS als Android. ‘RekenApp’ is meer dan een gewone rekenmachine. De gebruiker kan hem namelijk gebruiken bij het oplossen van rekenopgaven zonder een aantal cruciale rekenmomenten toe te passen.

In ‘RekenApp’ kunnen eenheden worden ingevoerd. Een gebruiker die bijvoorbeeld de inhoud van een balk wil berekenen kan dit als volgt doen:

De gegevens van de balk:

Lengte = 4 dm, breedte = 40 cm en de hoogte = 0,23 m.

De gebruiker voert de getallen met de eenheden in en et voilà, RekenApp geeft de volgende uitkomst:

Afbeelding 1

Automatisch gaf RekenApp het antwoord in liter, omdat ‘ inhoud’ als liter staat aangevinkt. Dat kan ik als gebruiker nog wijzigen.

Zelfs dan hoef ik niet echt na te denken of ik ‘centimeter³ of milliliter’; ‘decimeter³ of liter’, of zelfs een ‘gallon’ of ‘kubieke meter’ zou willen als eenheid.

Ik kies voor cm³ en ja, hij rekent het zo om.

Afbeelding

Naast het metrieke stelsel kan ‘RekenApp’ meer. Percentages, formules, valuta etcetera, kunnen zo omgerekend worden en ingevoerd zoals de gebruiker dat zou willen.

Afbeelding 2

Leert een leerling in bijvoorbeeld het VMBO hier veel van?
Het centrale doel van het referentiekader van Meijerink is om leerlingen te laten rekenen, zó dat ze zich kunnen redden in de praktijk. Heeft een leerling dan wat aan deze app tijdens het rekenen? Ik heb zo m’n twijfels. Het doel van een opgave als de inhoud van de balk met de verschillende eenheden, is toch ook om de leerling  te laten beseffen dat je niet zomaar de getallen mag vermenigvuldigen. Werk je dit nu niet in de hand door zo’n app te gebruiken?

Conclusie
‘RekenApp’ is een mooie lancering, maar vraagt wel heel veel bewustzijn van leerling èn leerkracht. Met daarbij steeds in het achterhoofd, met welk doel maken we de opgaven?

Tot slot
Ik ben heel benieuwd hoe en wanneer leerlingen èn leerkrachten deze app inzetten. Ook ben ik heel benieuwd hoe Muiswerk in hun methode expliciet naar deze rekenmachine gaat verwijzen. En natuurlijk zou ik ook wel willen weten of leerkrachten hem inzetten bij reken- en/of wiskundemethoden als Got it?!, NU Rekenen, Moderne Wiskunde en Getal & Ruimte.

Dank je wel, Nathalie, voor je bijdrage aan dit blog!

Ronald Keijzer over 1e Montessori rekensommen

Inleiding
Op dit blog komen ook andere rekenspecialisten als gastbloggers aan het woord. Als groep rekenspecialisten verdiepen wij ons in de kwaliteit en implementatie van bestaande rekenapps in het reken- en wiskundeonderwijs. De derde gastblogger is dr. Ronald Keijzer, lector Rekenen-Wiskunde, ervaren lerarenopleider, onderzoeker en educatief ontwerper binnen het vakgebied Rekenen-Wiskunde & Didactiek aan de Universiteit Utrecht en Hogeschool IPABO. Ronald schrijft hieronder een recensie over een app binnen de kaders van het Montessori-onderwijs.

Overzicht over de app
De app ‘1ste Montessori rekensommen’ is een app van ‘3 Elles’ uit Frankrijk. Dit is een bedrijf dat is opgericht door Montessori leerkrachten. De app biedt de mogelijkheid om verschillende profielen aan te maken. Het biedt instellingen, waarmee enige beperkingen bij het leren of oefenen ingesteld kunnen worden. Daar kan ook de taal worden ingesteld. Deze recensie beschrijft wat er gebeurt als die op Nederlands is gezet. In een deel voor de ouders wordt uitgelegd welke activiteiten de app biedt.

20130807-210411.jpg
In het leerlinggedeelte kunnen de kinderen kiezen uit optellen ‘+’, aftrekken ‘-’, halveren en verdubbelen, de PlayBox en Tafels. Via ‘Het Lab’ kunnen kinderen verworven punten inwisselen voor onderdelen van de afgebeelde monsters. Bij ‘Profielen’ kunnen ze een extra profiel instellen of van profiel wisselen, waardoor de app door meerdere kinderen gebruikt kan worden.

Zoals de naam van de app al suggereert, wordt er binnen de app verwezen naar bestaand montessorimateriaal. Het gaat daarbij om:

  • de rood-blauwe rekenstokken,
  • de rode fiches en
  • de tafelborden (zowel gevuld als ongevuld).

De app is nadrukkelijk bedoeld voor individueel gebruik – eventueel voor het samen spelen.

Een tweetal activiteiten nader beschouwd
Bij het optellen en aftrekken wordt gebruikgemaakt van de rekenstokken van montessori. Deze rekenstokken bestaan er in lengte variërend van 1 t/m 10 decimeter. Als de app gebruikt wordt door leerlingen uit montessorischolen, dan is dit materiaal gebruikt om te leren tellen om vervolgens het doortellen te verbinden met het optellen. Het is daar dan waarschijnlijk ook gebruikt om lengte te verbinden met getallen.

20130807-205922.jpg
Wanneer de leerling kiest voor het optellen geeft de app in schrift en via audio aan waar het bij het optellen om gaat: ‘optellen is samenbrengen’. In de app liggen de rekenstokken boven elkaar in een schema dat veel weg heeft van een cijferschema. De som wordt voorgelezen en het kind kan een antwoord geven door de stok die correspondeert met het antwoord aan te raken. Als dit antwoord gegeven is beweegt de app de rekenstokken boven tegen elkaar en vergelijkt dit aldus met het gegeven antwoord. Als het antwoord fout is kun je het nogmaals proberen.

Iets vergelijkbaars gebeurt er als er voor aftrekken gekozen wordt. Aftrekken wordt aangeduid als ‘aftrekken is weghalen’. Hier worden de rekenstokken over elkaar geschoven om het verschil zichtbaar te maken. Dit verschil wat overblijft, wordt op het antwoord gepast. Op deze manier wordt feitelijk het antwoord getoond. Je kunt het nogmaals proberen en dit antwoord invoeren.

Opmerkelijk in beide gevallen is de discrepantie tussen de omschrijving van de bewerking en de handeling die zichtbaar gemaakt wordt. Bijvoorbeeld het weghalen dat als betekenis van het aftrekken nadrukkelijk genoemd wordt, is anders dan het vergelijken als betekenis van het aftrekken die in de handeling naar voren komt.

Nog enkele andere opmerkelijke zaken bij de onderdelen optellen en aftrekken

  • De app reageert niet op het telkens fout doen. Je mag het gewoon opnieuw proberen.
  • Ik kreeg opvallend vaak de som 1 + 1 aangeboden. Ik vroeg me af hoe de sommen gegenereerd worden, maar kon daar niet achter komen.
  • De volgende strategie werkt om goede antwoorden te krijgen en is vast niet bedoeld: je kan op het oog een stok aanklikken en – als dat mis is – er boven of onder proberen. In vrijwel alle gevallen heb je het antwoord gevonden. Bij het aftrekken wordt het antwoord na het fout beantwoorden feitelijk gegeven. Kwestie van gewoon de stok die bij het gegeven antwoord hoort aanraken.

De spelletjes en activiteiten – meer algemeen
Wat ik me bij het doen van de spelletjes en activiteiten afvroeg is wat het doel van de app is. Gaat het om oefenen of om aanleren? Bij de spelletjes in de PlayBox gaat het soms duidelijk om het oefenen. Bij de spelen Bubble Game+ en Bubble Game – is dat bijvoorbeeld het geval. Daar moeten in korte tijd optelsommen gemaakt worden. Dit doe je door de bel met het goede antwoord aan te klikken. Ook in het spel ‘even & oneven’ moet zo te werk worden gegaan, namelijk door bubbels met oneven of even getallen lek te prikken.

Bij de spellen Monster+ en Monster- ligt de nadruk weer meer op de begripsvorming. Hier doet zich overigens een zelfde probleem met de betekenis van de bewerkingen voor als bij het optellen en aftrekken dat direct vanaf het beginscherm bereikt kan worden.

De app bevat overigens nog twee leuke oefenspellen over verdubbelen en halveren. Bij een moeten weer bubbels worden lekgeprikt – namelijk om door halveren een gegeven getal te maken. Bij de andere moet een getal in tweeën gedeeld worden door vingers te plaatsen op het beeldscherm. Beide oefenspellen worden gespeeld onder tijdsdruk. Als bij de andere spellen is deze tijdsdruk geconcretiseerd middels een cirkel in de rechterbovenhoek, die in precies een minuut volloopt.

Aantrekkelijkheid voor kinderen
Wanneer de kinderen een goed antwoord geven wordt dit duidelijk aangegeven. In veel gevallen zijn dan punten te verdienen, die in een winkel (onder de knop ‘Het Lab’) uitgegeven kunnen worden. Kinderen kunnen stukken van de monsters kopen die de voorpagina sieren.

Als de kinderen een fout maken wordt vaak getoond wat er fout ging. De kinderen kunnen het dan telkens weer opnieuw proberen, tenzij het spel is begrensd door een minuut lopende ‘klok’.

De opgaven kunnen bij de instellingen moeilijker gemaakt worden, door hogere getallen te kiezen. Ik koos voor een instelling met hogere getallen, maar kreeg op geen enkel moment moeilijker opgaven voorgeschoteld. Ik kan me dan ook voorstellen dat kinderen een deel van de spellen – zeker die waar het vooral om tellen gaat – snel gezien hebben. Ik vermoed verder dat de spelletjes rond het lekprikken van de bubbels onder tijdsdruk vaker gedaan gaan worden door de kinderen. Daarmee zijn overigens ook veel punten te verdienen om (onderdelen van) monsters te kopen.

De kinderen kunnen de spellen keer op keer doen en daarbij punten verdienen, maar er wordt niet bijgehouden waarin ze vaardig zijn. De sommen worden daarop ook zeker niet aangepast – tenminste dat is mij niet opgevallen.

Slotsom
Het is niet echt duidelijk waar deze app voor dient. Soms gaat het om oefenen, dan weer lijkt de app zich te richten op begripsvorming. Het oefenen is aantrekkelijk, de activiteiten die gericht zijn op begripsvorming zijn gebaseerd op gebruik van het montessori-materiaal. Ze roepen vragen op rond de betekenissen van bewerkingen die een rol spelen, die wellicht in meer brede zin opgeroepen worden door het gebruik van het onderliggend montessorimateriaal.

Lees hier meer over deze app.