Spontaan rekenspel | Kinderen ontdekken structuur en kenmerken van getallen

In het dagelijks leven gebeuren er regelmatig dingen die je aan kunt grijpen om kinderen iets bij te brengen op het gebied van rekenen en wiskunde. Spontane activiteiten zijn vaak de mooiste onderwijsmomenten. Als leerkracht moet je je ogen en oren open houden om deze momenten uit te bouwen naar wiskundige avonturen waarbij vooral de kinderen zelf aan het nadenken en ontdekken zijn. Wat is het heerlijk om met de juiste vragen kinderen aan het denken te zetten en te zien welke bijzondere vondsten ze doen en daarin af en toe weer bij te sturen.

Thuis hoeft het niet schools te zijn, maar kan je je kinderen wel helpen oog te krijgen voor alles wat met rekenen en wiskunde te maken heeft. Ook zónder rekenapps 😉

Zo kunnen kinderen vertrouwd raken met de structuur en kenmerken van getallen in het algemeen, wanneer ze meedoen aan spontaan rekenspel. Volgens mij kan je spontaan rekenspel als volgt omschrijven:

  • Een spel wat ze zelf of samen met anderen bedenken of weer oppakken;
  • Het heeft altijd iets met getallen te maken. De structuur van getallen kan een spelelement zijn, of andere eigenschappen van getallen. Kinderen ontdekken de structuur en kenmerken van getallen, ze ontwikkelen steeds meer getalbegrip;
  • Kinderen beginnen er spontaan aan of doen er spontaan aan mee, omdat het in principe geen verplichting in zich draagt en moet bijdragen aan positieve gevoelens.

Een voorbeeld van spontaan rekenspel dat wij thuis al een tijdje doen beschreef ik vanmorgen in een mail aan de juf van groep 3:

Welk getal is het?

Bijvoorbeeld:

Het zijn twee dezelfde cijfers achter elkaar

tussen de 20 en 30

het is een even getal

22

Daar begonnen we mee. Gisteren lukte het hem ook deze op te lossen:

Het zijn vijf dezelfde cijfers achter elkaar

tussen de 30.000 en 40.000

het is een oneven getal

33.333

Hij sprak het zelfs goed uit!

Daarna hebben we het spel wat bijgesteld:

Het zijn drie oplopende cijfers

tussen de 500 en 600

het is een oneven getal

567

Hierbij gaf hij eerst 543 als antwoord, aflopende cijfers. Inmiddels kent hij dus ook het verschil tussen de begrippen oplopend het aflopend.

Hij kan er zelf ook wel een paar bedenken.

Handig om uit te leggen wat het verschil is tussen een getal en een cijfer en even/oneven getallen.

Dit spel ontstond tijdens een lange autorit. Als je merkt dat kinderen er plezier aan beleven om cognitief uitgedaagd te worden op hun eigen niveau, is zo’n reis naar de vakantiebestemming voor iedereen veel leuker!

Hieronder kan je je eigen ervaringen en tips delen met spontaan rekenspel. Doen!

number22

TIP | 27ste ICT-praktijkdag | PXL Hasselt | 18 mei

Naast een ICT-beurs is er keuze uit meer dan 60 ICT-workshops.

De ICT-praktijkdag verwelkomt tot 500 deelnemers uit het onderwijs in Vlaanderen en Nederland.

Leerkrachten, directies, ICT-coördinatoren. Van kleuter- tot volwassenenonderwijs.

Kijk hier voor het overzicht van deze dag en schrijf je in (voor 12 mei).

De dag begint om 9u30, eindigt met een receptie om 16u30 en kost 95 euro.

eduCentrum vzw zal er ook aanwezig zijn met informatie over het Fyxxilab.

Primeurs of tips in het aanbod:

  • Sessies 4 (Smartschool app)
  • 1 en 51 en 52 (Sociale media)
  • 2 (Netwerken: beveiligingstips met Eddy Willems) en 53 (draadloos netwerken)
  • 11 (Xerte: nieuwe versie)
  • 83 (Spelen met auteursrechten: TIP!!)
  • 42 en 56 (DeepFreeze en ICT-park beheren)
  • 64 (Nieuw! Office Mix en Sway)
  • 29 en 78 (STEM-sessies Scratch en LEGO)
  • 39 en 80 (iPads voor kleuter)
  • … en natuurlijk ook de TOPsessies van vorige ICT-praktijkdag

Helaas kan ik hier zelf niet naar toe, anders zou ik me inschrijven voor 29, 30 en 78. Over leren programmeren door kinderen met GameMaker, Scratch, LEGO en andere STEM-activiteiten.

Bron: ontvangen e-mail van educentrum.be op 27 april 2015.

Montessori apps voor rekenen | Edoki

In eerdere berichten kwamen een aantal apps aan bod van Les Trois Elles. Zij ontwerpen apps vanuit het Montessori onderwijsconcept en hebben zelf ook ervaring opgedaan op deze scholen in Frankrijk. Inmiddels worden hun apps verkocht onder de naam Edoki. Voor een korte periode hebben zij hun apps afgeprijsd met 50%. Een vermelding waard, omdat het hier gaat om kwalitatief goede apps voor de basisvaardigheden optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen, ook voor de hogere groepen. Daarnaast hebben ze een app om cijfers te leren herkennen en te ‘schrijven’ en een app over geometrische vormen, meetkunde. Bovendien hebben ze al veel prijzen gewonnen als beloning op hun werk.

Volg de link naar hun apps:

Edoki on iOS  |  Edoki on Google Play  |  Edoki on Amazon

Eerdere blogberichten over apps van Edoki:

Spelend rekenen blijkt zinvol

Inleiding

Het werkgeheugen en getalbegrip zijn twee belangrijke factoren voor de ontwikkeling van de rekenvaardigheid van kinderen. Daarover gaat het onderzoek van Evelyn Kroesbergen en Femke Kirschner dat zij in januari 2014 publiceerden in Mensenkinderen, een tijdschrift voor en over het Jenaplanonderwijs. Hieronder volgt een korte samenvatting en verwijzing naar het artikel zelf.

Samenvatting artikel

Bij getalbegrip gaat het er vooral om dat kinderen de koppeling leren maken tussen de hoeveelheid en het getal door veel te oefenen met het tellen en benoemen van voorwerpen en plaatjes. Dat ze daadwerkelijk zelf voorwerpen aanwijzen en groeperen. Daarbij is motivatie een belangrijk punt. Gemotiveerde kinderen willen zich hiervoor inspannen.

Kroesbergen en Kirschner hebben nagedacht over een training van het werkgeheugen bij jonge kinderen waarbij de kloof naar de schoolpraktijk minder groot is en meer gebruik gemaakt wordt van spel. Het spelen van spelletjes als ‘ik ga op reis en neem mee’ en ‘memory’ bleek tot goede resultaten te leiden. Kinderen waren vooruit gegaan in werkgeheugen én getalbegrip. Het spelen van dergelijke spelletjes bleek ook effectiever dan een individuele computertraining. Vervolgens onderzochten zij of deze positieve resultaten ook geboekt zouden worden bij een getalbegriptraining op een tablet. De serious game ‘Number Sense Game’ werd ontwikkeld voor de ontwikkeling van getalbegrip. Het idee van werkelijk manipuleren van objecten kan beter worden benaderd op een tablet dan op een computer. Er werden een aantal spelelementen aan het spel toegevoegd:

  • een te behalen doel
  • een ‘bad guy’
  • het zoeken naar informatie
  • diverse animaties

De kinderen die dit spel speelden waren – evenals de kinderen uit de controlegroep die een reguliere training deden – vooruit gegaan in getalbegrip. De training bleek vooral effectief voor zwakke rekenaars.

Het artikel eindigt met de conclusie dat kinderen in groep 1 en 2 spelenderwijs al veel vaardigheden op kunnen doen ter voorbereiding op het leren rekenen. Spelletjes waarbij de link wordt gelegd tussen getallen en hun betekenis, of waarbij het werkgeheugen getraind wordt, zijn daarvoor goede manieren.

Vooruitblik

Het volgende blogbericht gaat over een recent uitgekomen rekenapp waarbij het draait om het ontwikkelen van getalbegrip bij jonge kinderen. Een app die kinderen graag spelen!

Bron:
Kroesbergen, E. H., Kirschner, F. (2014). Spelend rekenen heeft zin. Mensenkinderen, 140, 28-30.
Download dit artikel hier.

Hoera en de beste wensen

Eind augustus is onze dochter Frederique geboren. Een prachtig meisje, het gaat erg goed met haar. Het leven met drie jonge kinderen begint steeds beter vorm te krijgen. Het vraagt wat organisatietalent, de nodige tijd en energie en natuurlijk heel veel liefdevolle aandacht, maar dan krijg je er ook veel gezellige en leuke momenten voor terug.

En daar heb ik even de tijd voor genomen. Verlof heet dat. Verlof van werk, zo voelt dat ook. Ondertussen is de tijd voorbij gevlogen en is het werkende leven ook weer begonnen. En van werken word ik ook gelukkig.

Dit jaar wil ik een aantal berichten schrijven over interessante ontwikkelingen als het gaat om het gebruik van de iPad en de nodige apps op school en thuis, voor rekenen/wiskunde. Deze maand nog verschijnt het eerste bericht op dit blog, dat in een ‘nieuw jasje’ is gestoken.

Veel onderwijsplezier in 2015 toegewenst!

Martine den Engelsen

Blog-pauze

Aan het eind van de zomer verwachten wij ons derde kindje. Daardoor was het de laatste maanden al wat rustiger op dit blog.

Tot het eind van dit jaar houd ik een blog-pauze om hopelijk daarna weer met frisse moed nieuwe berichten te kunnen publiceren.

 

Graag tot volgend jaar!

Martine den Engelsen

 

Jop de Giraf App transformeert naar animatie serie

Regelmatig valt er een persbericht op de mat van mijn mailbox, waar ik niet altijd aandacht aan kan of wil schenken. Het persbericht van vandaag wil ik graag onder jullie aandacht brengen. Trots ben ik op Esther Naalden, de creatieve kracht achter Jop de Giraf, dat haar Jop omgezet wordt in een televisie serie:

Van succesvolle Kinder-App naar televisie serie

Succesvolle kinderseries ontwikkelen tegenwoordig bijna allemaal een eigen App om het
platform televisie te ondersteunen. Nog niet eerder zagen we het omgekeerde gebeuren,
van een succesvolle introductie van een App naar een serie op televisie. Jop de Giraf
lukte het in de schijnwerpers te komen en zal transformeren naar een heuse animatie.

Jop de Giraf, een vrolijk en speels girafje, was reeds in een reeks prentenboeken
verschenen toen Esther Naalden, bedenker van Jop en oprichter van Heppi, samen met
haar man besloot om een App rondom Jop te ontwikkelen. En met succes: in 2012 won
hun eerste App “Jop gaat slapen” de Media Ukkie Award voor Beste App en werd hun
tweede App “Jop gaat eten” genomineerd voor de 2013 editie van de Award. Inmiddels
zijn de Jop Apps al meer dan 150.000 maal gedownload en werd de nieuwste Jop App
‘Jop is jarig’ in 188 landen gefeatured. De muziek van de nieuwste Jop App “Jop is Jarig”
en de pilot van de animatie serie is van de hand van Niels Geusebroek.

Uiteraard zal bij de televisie serie net als bij de Apps worden vastgehouden aan de
educatieve insteek om kinderen van 0-6 jaar de mogelijkheid te bieden om stapsgewijs
zelf een activiteit uit hun leven te doen en ervaren. Dit zijn de dagelijkse activiteiten die
kinderen bezig houden zoals; sokken aantrekken, het naar bed gaan maar ook ad hoc
activiteiten zoals een ziekenhuis bezoek.

Blooming Media zal zorg dragen dat deze animatie serie wereldwijd te zien zal zijn. Ook
zullen er nieuwe speelgoed producten en eet- en drinkgerei verschijnen om ‘Jop de Giraf’
ook thuis en op school te kunnen beleven. De productie van de serie zal in handen zijn
van Motek een van de grootste onafhankelijke animatie studio’s van ons land. Motek
produceerde al meer dan 2000 minuten televisie animatie waaronder de Efteling televisie
serie en bioscoopfilm ‘De Sprookjesboom’.

Over Heppi
Esther Naalden startte in 2002 met Heppi. Na een reeks Jop de Giraf prentenboeken
werd de eerste Jop de Giraf App eind 2011 gelanceerd, waarna nog 11 Jop de Giraf Apps
zijn ontwikkeld. In de Jop de Giraf boeken en Apps spelen Jop en zijn vriendjes de
hoofdrol, waarmee kinderen op een leuke en educatieve wijze kennis maken met
onderwerpen als dagelijkse routines, creativiteit, taal ontwikkeling en zelfstandig denken.

Meer over Jop de Giraf apps in eerdere berichten:

Jop gaat naar school

Gouden @penstaart